Południowo-wschodnia część wyspy

Wschodnia strona Kefalonii różni się od zachodniej tak mocno, że wydaje się leżeć na innej wyspie. Zachód jest otwarty, wietrzny, z klifami i wielkimi zatokami. Wschód jest osłonięty cieśniną dzielącą Kefalonię od Itaki, więc morze jest tu spokojniejsze, zatoki głębsze, a porty naturalnie osłonięte. Właśnie dlatego to tutaj powstały główne przystanie promowe wyspy, a w ich pobliżu najwięcej wapiennych jaskiń, które sprawiły, że Kefalonia trafiła na listy ciekawostek geologicznych.

Opisujemy trasę z południa na północ: od POROS, przez SAMI, do AGIA EFIMIA. Przejazd wzdłuż wybrzeża trwa niecałą godzinę, ale z jaskiniami, plażami i spacerami po portach zajmuje bez trudu cały dzień. Ogólne tło wyspy znajdziesz w tekście o Kefalonii.

Poros i okolice

POROS to port wciśnięty w wąską zatokę na południowo-wschodnim krańcu wyspy. Prom z Kyllini na Peloponezie dopływa tu w niecałe dwie godziny, co czyni z Poros najwygodniejsze przejście z Grecji kontynentalnej. Sama miejscowość jest mała, z krótką promenadą, kilkoma tawernami i plażą żwirową, zacienioną rzędem drzew. Nie ma tu wielkich atrakcji, ale jest spokojnie i widok na góry jest piękny, zwłaszcza po południu.

Za Poros droga wspina się przez wąwóz RACHI, wąski i stromy, w którym zbocza zbliżają się do siebie jak ściany. Dalej szosa schodzi do Skali, a tym samym łączy się z trasą opisaną w tekście od Skali do Argostoli. Niedaleko od Poros, w miejscowości Tzanata, odkryto okazały grobowiec z okresu mykeńskiego, co jest dowodem, że okolica była zamieszkana już w późnej epoce brązu. Dla pasjonatów starożytności to dobry powód do postoju.

Sami

SAMI jest największym miastem wschodniego wybrzeża i drugim po Argostoli portem wyspy. Leży w półkolistej zatoce, otoczonej wzgórzami, a naprzeciw niego, po drugiej stronie wody, widać zarys Itaki. To tutaj schodzą z promów ci, którzy płyną z Patras lub z Włoch, więc port żyje własnym rytmem: rano przystań budzi się hałasem silników, a wieczorem przechodzi w spokojne popołudnie z kawą i widokiem na cieśninę.

Starożytna SAME, wspominana już w Odysei, była jednym z czterech miast wyspy i stała na wzgórzu nad dzisiejszym portem. Do dziś zachowały się fragmenty murów obronnych z okresu hellenistycznego, które widać ze ścieżki prowadzącej w górę od nabrzeża. Spacer zajmuje kwadrans, a z góry rozciąga się widok na port i cieśninę. Mur ma charakter cyklopowy, co oznacza, że zbudowany jest z dużych, nieregularnych bloków kamienia.

Współczesne Sami zostało zniszczone w 1953 roku i odbudowane w prostej, powojennej konwencji. Promenada ma dużo drzew i kawiarni, a wieczorem odbywa się tu spacer całej okolicy. W filmie „Mandolina kapitana Corelliego” z 2001 roku miasto grało rolę dawnego Argostoli, a część nabrzeża odtworzono w dekoracjach. Dla fanów powieści de Bernières’a to dobry powód do wizyty, choć sama książka jest o wiele głębsza od filmu.

Plaża Antisamos

Kilka kilometrów na wschód od Sami, za wzgórzem, leży ANTISAMOS. Zatoka jest otoczona zalesionymi zboczami, które schodzą wprost do wody, a plażę pokrywa jasny żwir. Woda jest przejrzysta i szybko się pogłębia. Przy plaży stoi kilka barów, ale większość brzegu jest dzika. Antisamos pojawiło się w filmie jako plaża, na której żołnierze włoscy wypoczywają i grają w piłkę. Najładniej jest tu rano, gdy słońce stoi nad cieśniną, a woda ma szmaragdowy kolor.

Jaskinie: Melissani i Drogarati

Okolica Sami to centrum krasowe Kefalonii. Dwie najsłynniejsze jaskinie leżą w odległości kilku minut jazdy od portu i warto je połączyć w jednym dniu.

Melissani

MELISSANI to jaskinia z podziemnym jeziorem, której strop zapadł się w kilku miejscach, tworząc otwory dla światła. Do środka wchodzi się krótkim tunelem, a dalej przeprawia się łodzią wiosłową z lokalnym przewoźnikiem. Woda ma kolor niebieskozielony, który zmienia się w ciągu dnia: najbardziej intensywny jest około południa, gdy słońce stoi wysoko i światło pada prosto przez otwór. Ściany jaskini są wapienne, pokryte nalotem, a na dnie widać głazy opadłe ze stropu.

Nazwa pochodzi od nimfy Melissanthi, która według legendy odrzuciła zaloty boga Pana i z rozpaczy rzuciła się do jeziora. Archeolodzy znaleźli w jaskini ślady kultu: figurki, naczynia i napisy z okresu hellenistycznego, poświęcone Panowi i nimfom. Jezioro zasila woda morska, która wpływa w szczeliny koło Argostoli i płynie pod wyspą, o czym piszemy szerzej w opisie Katavothres. Barwnikiem zbadali to w 1963 roku austriaccy geolodzy.

Drogarati

DROGARATI leży kilka kilometrów od Sami, na zboczu wzgórza. Jest to rozległa komora w wapieniu, odkryta po tym, jak trzęsienie ziemi otworzyło wejście. Zejście prowadzi po schodach kilkadziesiąt metrów w dół, do chłodnej, wilgotnej przestrzeni, w której z sufitu zwisają stalaktyty, a z podłogi wyrastają stalagmity. Oświetlenie wydobywa kolory od kremowego po rdzawy. W największej sali, zwanej salą koncertową, akustyka jest tak dobra, że okazjonalnie odbywają się tu koncerty. Wewnątrz temperatura jest stała, kilkanaście stopni, więc przyda się cienka bluza. Ścieżka jest wilgotna i śliska, dlatego trzeba uważać na buty.

Informacje o jaskiniach i ich ochronie można znaleźć w polskiej Wikipedii. Obie jaskinie są objęte opieką, a zasady wejścia, godziny i ceny zmieniają się, więc lepiej sprawdzić je na miejscu.

Agia Efimia i północ wschodniego wybrzeża

Na północ od Sami droga biegnie wzdłuż wybrzeża i po kilku kilometrach schodzi do AGIA EFIMIA. To mały port, który w 1953 roku odniósł mniejsze straty od sąsiadów, więc jest wygodnym i spokojnym miejscem na nocleg. Znajdują się tu przystań dla jachtów, kilka tawern i wąska promenada, a w pobliżu ruiny rzymskiej willi, której fragmenty podłogi przetrwały do dziś. Port ma dobre połączenia z Itaką w sezonie, a atmosfera jest dużo mniej turystyczna niż w Sami czy Fiskardo.

Dalej na północ droga prowadzi przez wzgórza ku Assos i Fiskardo, które opisujemy w tekście o trasie północnej. Kto planuje przeprawę na sąsiednią wyspę, znajdzie dokładne informacje o Itace w opisie Vathi, które leży po drugiej stronie cieśniny, w niespełna godzinę rejsu od Sami.

Karavomylos i jezioro przy Sami

Tuż za Sami, przy drodze do jaskiń, leży niewielkie jeziorko KARAVOMYLOS. To właśnie w jego pobliżu na powierzchnię wypływa woda, która wcześniej zniknęła w Katavothres koło Argostoli. Miejsce nie robi wielkiego wrażenia, ale jest ważne dla zrozumienia całego systemu: stąd pochodzi dowód na podziemne połączenie przez wyspę. Dawniej woda napędzała tu młyn, a dziś kręcą się kaczki i stoją ławki w cieniu.

Dolina Omala i klasztor św. Gerasimosa

Z Sami i z Argostoli równie blisko jest do doliny OMALA, położonej w głębi wyspy, u stóp Enosu. To tutaj rosną winnice robola, a kamienista, wapienna gleba nadaje winu charakterystyczną mineralność. W dolinie stoi klasztor św. Gerasimosa, patrona Kefalonii. Pustelnik z XVI wieku, który osiadł w pobliskiej grocie, do dziś jest najbardziej czczonym świętym wyspy. Jego święta przypadają na 16 sierpnia i 20 października, a wtedy klasztor wypełniają pielgrzymi, nierzadko przybyli z drugiego końca Grecji. Poza dniami świątecznymi jest tu cicho: dziedziniec z cyprysami, dzwonnica, zadbane ogrody. Wizyta zajmuje godzinę, a w drodze powrotnej warto zatrzymać się w winiarni, w której podaje się Robolę prosto z beczki.

Dolina jest także dobrym punktem wypadowym na Enos. Droga prowadząca na masyw odchodzi właśnie stąd, a po kilkunastu kilometrach wspinaczki wśród jodeł wychodzi się na otwarte zbocza z widokiem na całą wyspę. Zimą, gdy na górze leży śnieg, trasa bywa zamknięta, ale od późnej wiosny do jesieni nie ma z nią problemów.

Dzień po dniu: jak rozłożyć wschód

Przy jednym dniu na wschodzie wybór jest prosty: rano jaskinie, przed południem Antisamos, na obiad Sami, po południu spacer na akropol i kawa na promenadzie. Przy dwóch dniach można dołożyć Agia Efimia i Omala, a także zjechać do Poros. Przy trzech dniach cały wschód zamienia się w spokojne wakacje, w których wystarczy raz dziennie wsiąść do samochodu. Wielu odwiedzających traktuje Sami jako bazę na całą wyspę, bo stąd w pół godziny dojedzie się do Argostoli, a w niecałą godzinę do Fiskardo.

W kwestii jedzenia wschód nie odbiega od reszty wyspy. W Sami nad wodą podaje się ryby i owoce morza, w Agia Efimia dania z rusztu, a w wioskach w głębi lądu kreatopitę i potrawy z kozim mięsem. Wieczorem port w Sami zapełnia się spacerowiczami, a stoliki tawern ustawia się niemal na brzegu wody. Dobrze jest przyjść wcześniej, bo dobre miejsca znikają szybko.

Na koniec uwaga o komforcie. Wschodnia Kefalonia jest zaciszna, ale latem potrafi być duszna, bo wzgórza zatrzymują wiatr. Jaskinie dają ulgę, a poranki nad wodą są najprzyjemniejsze. Wieczorem przy zatoce wiatr wraca z morza i można wreszcie zjeść kolację w spokoju.

Praktycznie

Dojazd do Sami z Argostoli zajmuje około pół godziny drogą przez przełęcz. Latem kursują autobusy, ale najwygodniej mieć samochód, bo jaskinie i plaże leżą w odległości kilku kilometrów od centrum. Promy do Itaki, Patras i Włoch odpływają z portu w Sami, a ich rozkład zmienia się z sezonu na sezon. Zakwaterowanie w Sami i Agia Efimia łatwo znaleźć, choć w sierpniu warto rezerwować z wyprzedzeniem. Noce są tu zwykle chłodniejsze niż na zachodzie wyspy, a morze spokojniejsze, co sprawia, że wschodnia Kefalonia to dobry wybór dla tych, którzy wolą wypoczynek bez wiatru i fal.

Osobom bez samochodu pozostaje kilka rozwiązań. Z Sami kursują wycieczki do jaskiń, a w sezonie taksówki chętnie umawiają się na przejazd z oczekiwaniem pod wejściem. Kto lubi chodzić, dojdzie z portu do plaży Antisamos w półtorej godziny, choć upał nie sprzyja takim wyprawom. Rowery i skutery wynajmuje się przy nabrzeżu, a wypożyczalnie samochodów mają biura także w Agia Efimia.

Wreszcie jedna sprawa organizacyjna: bilety do jaskiń kupuje się na miejscu, a w szczycie sezonu przy wejściu do Melissani tworzą się kolejki do łódek. Najspokojniej jest tuż po otwarciu i późnym popołudniem, kiedy większość wycieczek już odjechała. Warto zostawić sobie margines czasu, bo prom do Itaki nie poczeka na spóźnionych.